مقدمه ای بر پایگاه های داده
پایگاه داده
پایگاه داده یا به انگلیسی database، به مجموعهای از دادهها با ساختار منظم گفته میشود. نمونه های ساده از پایگاه داده که ما در زندگی روزمره ی خود با آن ها سروکار داریم، دفتر فهرست مشترکین تلفنى، لیست (ثبات) حضور و غیاب، دفتر اسامی افراد نظامی وافسران یک منطقه یا کشتی و غیره است.
DBMS
مجموعه ای از برنامه های نوشته شده برای مدیریت پایگاه داده می باشد، بدین معنا DBMS به مثابه ی یک رابط (interface) بین کاربر و پایگاه داده عمل می کند.
به عبارت دیگر، "پایگاه داده" اشاره به مجموعهای از دادههای سامان مند دارد که که دسترسی به این اطلاعات معمولا از طریق "سیستم مدیریت پایگاه داده DBMS" متشکل از یک مجموعه یکپارچه از نرمافزارهای کامپیوتری است که اجازه میدهد تا کاربران برای ارتباط برقرار کردن با یک یا چند پایگاه دادهها و دسترسی
به تمام اطلاعات موجود در پایگاه داده (اگر چه محدودیت ممکن است که دسترسی محدود به اطلاعات خاص وجود داشته باشد) را فراهم می سازد.
RDMS (سامانه مدیریت پایگاه داده رابطهای)
سیستم مدیریت پایگاه داده ای که مبتنی بر مدل داده ی رابطه ای باشد، RDMS (سامانه مدیریت پایگاه داده رابطهای) اطلاق می گردد. مخترع مدل رابطه ای داده ادگار کاد بود. وی مدل رابطه ای داده را از مفهوم جبر رابطه ای در ماه ژوئن سال 1970 اقتباس کرد.
مدل رابطه ای چیزی جز 12 دستور العمل نیست که به اسم ادگار کاد نام گذاری شده است. بنا به گفته ی وی یک پکیج تنها زمانی حقیقتا RDBMS خوانده می شود که کاملا از قوانین و دستورالعمل های پیروی کند.
سامانه مدیریت پایگاه داده رابطهای از اوایل سال ۱۹۸۰ تبدیل به یک انتخاب غالب برای ذخیرهسازی اطلاعات در پایگاه دادههای جدید که برای پروندههای مالی، ساخت، اطلاعات تدارکاتی و اطلاعات پرسنل به کار میرفتند، شدند. پایگاه دادههای رابطهای اغلب جایگزین پایگاه دادههای سلسله مراتبی و شبکهای شدند، چون
استفاده و فهم آنها راحت تر بود.
ORACL
Oracle یک سامانه ی مدیریت پایگاه داده ی شی گرا - رابطه ای (object-relational) است که در حال حاضر پیشتازترین فروشنده ی RDBMSدر سطح جهانی محسوب می شود. در حقیقت بیش از نیمی از بازار RDBMS در سطح جهانی در دست Oracle می باشد.
پایگاه داده ی ORACLE
تمامی پایگاه داده های Oracle دربردارنده ی ساختارهای منطقی و فیزیکی هستند. ساختارهای منطقی (logical structures) شامل tablespace ها، schema object ها، extent (اندازه) و segment (بخش ها) می شود. ساختارهای فیزیکی (physical structure) نیز
شامل Datafile ها، Redo Log Files و Control File می شود.
یک پایگاه داده به واحدهای ذخیره سازی منطقی به نام tablespace تقسیم می شود که ساختارهای منطقی مربوط به هم را در یک گروه قرار می دهد. هر tablespace خود از یک یا چند datafile تشکیل شده است.
تمامی جداول و دیگر اشیا به صورت منطقی در tablespace ذخیره می شوند، اما به طور فیزیکی جداول و اشیا مذکور در datafile هایی که مربوطه به آن tablespace هستند ذخیره می گردند.
تمامی پایگاه داده های Oracle دارای چندین redo log file می باشند. مجموعه file redo log های یک پایگاه داده به طور مشترک تحت عنوان redo log های پایگاه داده شناخته می شوند. یک redo log خود متشکل از redo entry های متعددی می باشد که redo record نیز
خوانده می شوند.
کارکرد یا وظیفه ی اصلی و اولیه ی redo log ها، ذخیره سازی و حفظ تغییراتی است که به داده ها وارد می شود. چنانچه یک خرابی مانع از نوشته و ذخیره شدن داده های اصلاح شده (modified) به طور ماندگار در datafile ها شد، می توان تغییرات (وارد آمده به داده ها) را از redo log ها
بازیابی کرد. از این طریق هیچگاه تغییرات و اصلاحات وارده از دست نمی روند.
هر پایگاه داده ی oracle دارای حداقل یک Control file می باشد. control file حاوی اسم پایگاه داده و مکان تمامی datafile و redo log file ها است.
تمامی پایگاه داده های Oracle دارای یک parameter file هستند. parameter file دربردارنده ی اسم پایگاه داده، تنظیمات حافظه (Memory Settings) و مکان control file ها می باشند.